SSD a prędkość dysków twardych

Wstęp

Napędy SSD (solid‑state drive) konsekwentnie przewyższają tradycyjne dyski HDD pod względem prędkości. Dzieje się tak dzięki zupełnie innemu sposobowi konstrukcji. Dyski twarde wykorzystują ruchome elementy – wirujące talerze i głowicę, które muszą fizycznie przemieścić się, aby odczytać lub zapisać dane. SSD nie posiadają żadnych części mechanicznych, więc transfer danych odbywa się tak szybko, jak pozwala na to ich układ scalony. Ostateczna prędkość w praktyce zależy od wykonywanych zadań oraz od interfejsu łączącego napęd z resztą komputera.

Szybkość

Aby porównać wydajność HDD i SSD, nie wystarczy patrzeć na tradycyjne specyfikacje podawane dla dysków twardych, takie jak liczba obrotów na minutę (RPM). W przypadku SSD najważniejsze są prędkości odczytu i zapisu. Przykładowo, tanie dyski HDD osiągają odczyt około 100 MB/s i zapis około 40 MB/s, natomiast modele wyższej klasy – 180 MB/s odczytu i ponad 60 MB/s zapisu. W porównaniu, niskobudżetowe SSD oferują już około 200 MB/s odczytu i 100 MB/s zapisu, a dyski premium mogą przekraczać 550 MB/s odczytu i 500 MB/s zapisu.

Różnice konstrukcyjne

W HDD dane przechowywane są na magnetycznych talerzach zamontowanych na wrzecionie oraz na głowicy z elektromagnesem. Odczyt lub zapis wymaga obrócenia talerza i ustawienia głowicy pod odpowiednim kątem, co sprawia, że dostęp do danych położonych dalej od głowicy trwa dłużej. SSD składają się z macierzy tranzystorów, które działają jak przełączniki elektroniczne (0 lub 1). Brak ruchomych części oznacza, że dostęp do każdego bajtu trwa tak samo, niezależnie od jego fizycznego położenia w pamięci.

Wydajność w praktyce

Największe korzyści z SSD odczuwalne są przy uruchamianiu systemu, instalacji oprogramowania oraz kopiowaniu dużych plików. Dyski HDD z czasem tracą wydajność, ponieważ ich dane ulegają fragmentacji – fragmenty jednego pliku rozpraszają się po całej powierzchni talerza, co wymusza wielokrotne przemieszczanie głowicy. Defragmentacja może częściowo przywrócić wydajność HDD, natomiast SSD nie mają problemu fragmentacji.

Interfejs

Zarówno SSD, jak i HDD potrzebują fizycznego połączenia (interfejsu) do przesyłania danych. Najpopularniejszy jest SATA w wersjach II i III. SATA II ogranicza transfer do 300 MB/s, a SATA III do 600 MB/s. Oznacza to, że niezależnie od wewnętrznej prędkości napędu, jeśli używa on SATA II lub III, nie przekroczy tych limitów.